X
تبلیغات
دايــــرة المــــعارف زیســــت

دايــــرة المــــعارف زیســــت
 
از زیست لذت ببریم... b i o l o g y - e n c y c l o p e d i a

کد حرکت متن دنبال موس



کد کج شدن تصاوير



اندامک هاي سلولي
نظريه ي سلولي

نظريه سلولي در شکل امروزي آن به صورت زير است:

1 – پيکر همه موجودات زنده از سلول ساخته شده است.

2 – سلول کوچکترين واحد سازنده پيکر موجودات زنده است و واکنش هاي شيميايي اساسي درون آن انجام مي شود.

3 – هر سلول از تقسيم سلول هاي ديگر به وجود آمده است. 


 


 


 

ديواره سلولي:لايه اي ضخيم و محکم که اطراف غشاء پلاسمايي را  فرا مي گيرد و جنس آن در موجود اتي که وجود دارد متفاوت مي باشد.
1-گياهان :سلولز و ترکيبات پکتيکي
2- باکتري ها:پپتيد و گليکان
3- قارچها:کيتين
4-اغازيان:سلولز ،سيليس،کربنات کلسيم
ديواره سلولي گياهان:شامل
1-تيغه مياني:ترکيبات پکتيکي - مشترک بين دو سلول گياهي مجاور-قديمي ترين لايه
2- ديواره نخستين:ترکيبات پکتو سلولزي
3- ديواره دومين:سلولزي،ضخيم ترين لايه – جديدترين لايه
3-لان:بخشهايي از ديواره سلولي که ضخامت ديواره در آن نازکتر است  و معمولا داراي پلاسمودسم هاي فراواني مي باشد
4- پلاسمودسم:لوله هاي سيتو پلاسمي که ارتباط بين سلولهاي مجاور  را در گياهان برقرار مي سازد.وظيفه:انتقال آب و مواد غذايي و پيام هاي شيميايي پروتئين هاي غشاء
 
 
1- پروتئين سطحي:
الف )سطح خارجي:پذيرنده(آنتي ژن)به اتصال فيزيکي ميان سلول ها و ملکولها
ب )سطح داخلي
2-پروتئين عمقي
الف ) کانال: بر دونوعند :
هميشه بازند.
برخي مواقع بازند
ب )ناقل
گليکو ليپيد:ترکيبات ليپيدي که ملکولهاي قند به آن اضافه شده است
گليکو پروتئين:ترکيبات پروتييني که ملکولهاي قند به آن اضافه شده است
پپتيد و گليکان:ترکيبات پلي ساکاريدي که آمينو اسيدها يا رشته هاي
 
پروتئيني کوچک به آن متصل شده است
فسفوليپيد:ترکيبات ليپيدي که داراي يک گروه فسفات و يک گليسرول و
 
دو اسيد چرب است
ليپو پروتئين:ترکيبات پروتئيني که ملکولهاي چربي به آن اضافه شده است
چه موادي به راحتي از غشاء عبور مي کند:چربي ها و ملکولهاي قابل حل  در چربي-آب-ملکولهاي کوچک مانند اکسيژن و دي اکسيد کربن
آنتي ژن:ترکيبات پروتئيني يا گليکو پروتئيني که در سطح غشاء سلول وجود دارد و باعث شناسايي آن مي گردد.
ريبوزوم:اندامکي بدون غشاء که در پروتئين سازي نقش دارد .
محل هايي که ريبوزم وجود داردعبارتند از :
1- سيتوپلاسم
2 -درون کلروپلاست
3-درون ميتوکندري
4-روي شبکه اندو پلاسمي-
اجزاءريبوزوم :
1-بخش کوچک ريبوزم 
2- بخش بزرگ ريبوزم که هر دو از تعداد پروتئين ها و تعدادي RNA تشکيل شده است
 
نکته:ريبوزوم هاي پروکا ريوتي کوچک تر از يوکا ريوتي هستند و ريبوزم هاي پروکاريوت به ريبوزوم هاي ميتو کندري و کلرو پلاست شبيه اند شباهت ريبوزوم هاي پروکاريوتي و ميتوکندري و کلروپلاست يوکاريوتي براي  دانشمندان اهميت زيادي دارد زيرا شاهدي بر نظريه درون همزيستي است که بيان مي کند که منشاء يوکاريوت ها ، پروکاريوت ها مي باشند.
اجزاء هسته :
 
 
1-پوشش هسته :پوشش دو لايه اي که داراي منافذي جهت تبادل مواد بين  هسته و سيتو پلاسم ومي باشد
2- شيره هسته :مايعي که درون هسته را پر مي کند و ساير اجزاء هسته  در آن قرار دارد
3-هستک يا هستک ها:يک يا چند توده متراکم درون هسته که ازDNA پروتئين هاي  متصل به آن RNA و پروتئين ساخته مي شود . وظيفه آن محل ساخته شدن  ريبوزوم ها است
4- اسکلت هسته اي:رشته ها و لوله هاي پروتئيني که به صورت شبکه  پيچيده اي درون هسته وجود دارد و وظيفه آن شکل دادن و پايداري پوشش هسته است
 
شبکه آندو پلاسمي :شبکه اي از لوله ها که در داخل سيتو پلاسم قرار دارد و در توليد و ترشح مواد نقش دارد که بر نوع است :
 
 
الف ) صاف (بدون دانه)ريبوزوم بر سطح خود ندارد داراي وظايف زير مي باشد :
1-توليد فسفو ليپيد ها و استروئيد هاي مورد نياز براي غشاء
2-تنظيم ميزان قند خون از طريق :در داخل سلول هاي جگر آنزيم هايي وجود دارد که باعث تنظيم قند خون مي شود
3-سم زدايي در داخل شبکه آند پلاسمي صاف جگر آنزيم هايي وجود دارد  که مواد شيميايي مضر و داروها را تجزيه مي کند
4-ذخيره يون کلسيم:يون کلسيم براي انقباض ماهيچه ها ضروري مي باشد
ب ) زبر(دانه دار) : ريبوزوم بر سطح خود دارد. داراي وظايف زير :
1-غشاءسازي يعني توليد فسفو ليپيد ها و استروئيدها و پروتئين هاي مورد  نياز براي تشکيل غشاء
2-توليدپروتئين ترشحي-پادتن ها
مراحل توليد يک پادتن يا پروتئين ترشحي شامل :
1-پلي پيتيد ساخته و به درون شبکه آند پلاسمي دارد مي شود
2- زنجيره هاي کوچکي از ملکول هاي قند به پلي پپتيد اضافه مي شود بدين  ترتيب يک ملکول گليکو پروتئين حاصل ومولکول براي ارسال به خارج از شبکه  آند پلاسمي آماده مي شود
3-شبکه آندو پلاسمي گليکو پروتئين را در کيسه هاي ريزي به نام وزيکول انتقالي بسته بندي مي کند
4-اين وزيکول از شبکه آندو پلاسمي به بيرون جوانه مي زند و پروتئين ترشحي به دستگاه گلژي منتقل مي شود تا بقيه کارها ي لازم براي ترشح آن انجام شود . بعد از آماده شدن پروتئين براي ترشح وزيکول انتقالي به سوي غشاء پلاسمايي  مي رود تا محتويات خود را به خارج از سلول ترشح کند
 
جسم گلژي:اندامکي غشاءدار که به شکل کيسه هاي روي هم قرار گرفته
 
وجود دارد و در نشانه گذاري ،بسته بندي و ترشح مواد نقش دارد.با رنگ آميزي  نيترات نقره توسط گلژي کشف شد
 
 
ليزوزوم:اندامکي غشاءدار که حاوي آنزيم هاي متعدد مي باشد
وظايف ليزوزوم:
1-نگهداري آنزيم هاي گوارشي:فايده:جلوگيري از تخريب ساير اجزاء سلول
2-گوارش مواد غذايي از طريق کمک واکئل هاي غذايي مواد درون واکوئل را  تجزيه مي کند
3-گوارش و تجزيه اندامک هاي پير و فرسوده
4-در دوران جنيني باعث جدا شدن انگشتان دست و پا مي گردد.
واکوئل:
 
اندامکي غشاءدار و کيسه مانند که در ذخيره مواد وآب نقش داردو انواع آن  عبارتند از
الف )واکوئل غذايي(گوارشي) :واکوئلي که حاوي مواد غذايي بوده و به کمک ليزوزوم ها باعث تجزيه آن مي شود .مهمترين وظيفه واکوئل ذخيره آب
ب )واکوئل مرکزي:نسبتا بزرگ در سلول هاي گياهي که داراي نقش هاي زير مي باشد
1-بزرگ شدن سلول گياهي با جذب آب
2-ذخيره مواد شيميايي يا مواد دفعي متابوليسم
3-داشتن رنگيزه ها در گل برگ گياهان که سبب جذب حشرات مي شود
4 -ذخيره مواد سمي به عنوان ترکيبات دفاعي در برابر گياه خواران و آفات گياهي
ج )واکوئل ضربان دار:نوع خاصي که در آغازيان ساکن آب شيرين وجود دارد و باعث دفع آب اضافي از سلول مي شود
 
 
کلروپلاست:اندامکي داراي دو غشاء ، نسبتا بزرگ که در گياهان و برخي آغازيان مانند جلبک ها وجود دارد و وظيفه آن فتو سنتز مي باشد
فتو سنتز:واکنشي است که طي آن انرژي نوراني به انرژي شيميايي نهفته  در ترکيبات آلي تبديل مي شود
 
 
 
 
 
 
ميتو کندري :
 
اندامکي داراي دو غشاء ، نسبتا بزرگ که در عمل تنفس سلولي نقش دارد
تنفس سلولي :فرايندي که طي آن انرژي شيميايي موجود درمواد غذايي به  ATP تبديل مي شود (آزاد سازي انرژِي مواد غذايي)
ماتريکي :ماده اي روان که درون ميتو کندري را پر مي کند و واکنشهاي شيميايي
 
مربوط به تنفس سلولي درون ان انجام مي شود
کريستا : چين خوردگي هاي غشاء داخلي ميتو کندري که باعث افزايش سطح غشاء و در نتيجه افزايش توليد ATP مي شود
 


ادامه مطلب
نوشته شده در تاريخ چهارشنبه بیستم آذر 1392 توسط سهیل فخار
تمامی حقوق این وبلاگ محفوظ است | طراحی : biology7